Review: FRITZ! Mesh Set 4200

• Productpagina

• Specificaties
• Showcase
• Software
• Prestaties
• Conclusie

Vandaag nemen we een kijkje bij een product van FRITZ!. Namelijk de FRITZ! Mesh Set 4200. FRITZ! is bij velen wel gekend, omdat het een grote naam is in het voorzien van allerhande netwerk- en connectieapparatuur, van routers voor verschillende aansluitingen tot smarthome- en telefoonintegraties.

FRITZ! heeft een grote lijn aan verschillende mesh-producten, van enkele units tot sets van drie units, die gemaakt zijn om een grote oppervlakte te voorzien van naadloze overgangen tussen de mesh-punten. De complete set van drie repeaters is te koop voor een prijs van € 350,-.

Een overzicht van de specificaties:

Verpakking

De verpakking van de FRITZ! Mesh Set 4200 beschikt over een mooie afbeelding aan de linkervoorzijde van de verpakking. Onder de afbeelding staat duidelijk aangegeven over hoeveel units er zich in de verpakking bevinden. Aan de rechterzijde van de voorkant is een oplijsting van de verschillende features van de FRITZ! Mesh Set 4200 te zien.

Het eerste dat vermeld staat, is dat deze meshkit beschikt over een triband-wifi-6-opstelling. Dat er een vlotte overgang is tussen nodes. Ook is hier aangegeven dat het opzetten van de meshset gemakkelijk kan gebeuren aan de hand van de app. Als laatste is de FRITZ! cares. Hierbij verwijzen naar een typerende eigenschap van Fritz, en dat is langdurige support en updates van het product.

Op de rechterzijde van de verpakking zijn de technische specificaties van het meshsysteem te vinden. Verder is het serienummer van de drie nodes hier ook te vinden. Als laatste staat er in het klein ook nog de inhoud van de verpakking beschreven.

Op de linkerzijde van de verpakking is een verwijzing naar de MyFRITZ!app aanwezig, die te downloaden is in zowel de App Store als de Play Store Hier staat dat het ook mogelijk is om meerdere sets te combineren als er een nog groter gebied moet worden voorzien van wifi.

Op de achterzijde van de verpakking staat een mooie 3D-representatie van een huis die een duidelijk beeld schept van de mogelijkheden die deze FRITZ! Mesh Set 4200 kan bieden. Links van de tekening staan de features van de set nog verder uitgeschreven.

Inhoud verpakking

Bij het openen van de verpakking zie je dat de FRITZ! Mesh Set 4200 goed is ingepakt, zodat deze niet kan komen los te liggen in de verpakking. Deze zijn geplaatst in uitsnedes in het karton en stevig genoeg dat deze bij verzending een minimum aan schade zullen oplopen. Bij het verwijderen van de units krijg je de andere accessoires die nodig zijn om de Mesh-set te laten werken. Zo krijg je drie voedingskabels die dienen om elke repeater individueel te voeden, alsook een ethernetkabel die het mogelijk maakt om de meshset te verbinden met kabel.

Om gemakkelijk op weg te geraken met de FRITZ! Mesh Set 4200 is er ook een quick start guide aanwezig die ervoor zorgt dat alles kan worden opgezet in 5 minuten. Aan de hand van de QR-code kan je heel gemakkelijk ook de wifigegevens delen met de huishoudens. Boven de wifi-informatie heb je een overzicht van wat de verschillende LED-indicaties willen betekenen.

Naast de Quick start guide is er ook nog een User guide die wat meer informatie bevat, en dit ook in verschillende talen. Hierin is ook de URL van de user interface terug te vinden voor wie graag de instellingen aanpast aan de hand van een computer.

In het softwaregedeelte van de FRITZ! Mesh Set 4200 komen er heel veel menu’s aan bod en deze zullen hier allemaal beschreven worden met wat uitleg over welke functionaliteit dit biedt Bij deze Mesh-set zijn er veel instelbare instellingen via de software en hiervoor is FRITZ! ook wel zeer gekend, zelfs gerenommeerd. Omdat ze gebruikmaken van FRITZ!OS en deze heel ver en diepgaand is. Deze functionaliteiten heb je op dit apparaat, die vaak enkel terug te vinden zijn bij zeer dure netwerkinfrastructuur. De apparatuur is vaak particulier gericht, maar met een businesssoftwarepakket zou ik zeggen. Het opzetten van de FRITZ! Mesh Set 4200 heb ik gedaan aan de hand van de MyFRITZ! app.

Opzetten FRITZ! Mesh Set 4200

Overzicht & Internet

Eenmaal op het webportaal kom je terecht in het overzicht van de fritz! Mesh set 4200. Hierop kan je snel zien welke apparaten er allemaal verbonden zijn op het netwerk. Op het volgende scherm bij Online Monitor kan je specifiek zien hoeveel data er is verbruikt en op welk moment. ook Wordt er hier een onderscheid gemaakt tussen het thuisnetwerk en het gastennetwerk? De periode is ook aanpasbaar.

Verbindingsdetails geven weer wat je uplinksnelheid is, maar ook welk IP-adres er gebruikt wordt. Met de online meter kan je inzicht krijgen in hoe lang je online bent op het netwerk en hoeveel data je vervolgens gebruikt hebt.

Onder toegangsgegevens kan je wat extra info ingeven over het type verbinding naar het WAN-device. Ook kan je hier kiezen wat de verbindingssnelheid moet zijn. Deze stond standaard ingesteld op een snelheid van 1 Gbps Het Fritz!OS biedt heel veel functionaliteiten, dus er is ook de mogelijkheid om VLAN’s in te stellen op het netwerk. Zo kan je ervoor kiezen om je IoT-devices apart te hebben van computer en/of camera’s. Het aanpassen van de gewenste MAC is ook mogelijk.

DNS-server kan ingesteld worden voor wie liever gebruikmaakt van een andere, niet-standaard DNS. Dit wordt soms gebruikt om enkele slechte URL’s uit te filteren. Over filteren gesproken: het is mogelijk om ouderlijk toezicht aan te zetten, zodat URL’s geblokkeerd kunnen worden. Hiermee kan je kinderen een profiel toekennen waarbij alle nodige websites geblokkeerd zijn.

Ook kan je een tijdsbeperking zetten op het ouderlijk toezicht. Als dit wat moet worden uitgebreid, kan er een ticket worden toegekend, zodat deze persoon dan net wat langer online kan zijn. Het filteren of blokkeren van adressen kan je ook doen voor alle gebruikers, dus ook voor wie niet onder ouderlijk toezicht is.

Voor wie veel gamet, is het ook mogelijk om poorten open te stellen als er gameservers niet bereikbaar zouden zijn, of voor wie graag een eigen self-hosted server host. Dit kan ook aan de hand van een VPN-tunnel; deze functionaliteit is ook geïntegreerd in FRITZ!OS.

Thuisnetwerk

Het volgende menu is dat van het thuisnetwerk Hiervan kon je al reeds beknopt iets zien op het overzicht, maar hier is dit nog verder uitgewerkt. Zo kan je de verschillende verbonden devices zien, maar ook met welk type verbinding en welke theoretische snelheid hiermee overeenstemt. In dit overzicht kan je ook zien dat de andere repeater connectie heeft met de hoofd-repeater over wifi 2,4 GHz, maar ook 5 GHz.

Bij de mesh-instellingen is te zien dat de FRITZ! Mesh Set 4200 gebruikmaakt van één master en de rest van de repeaters de configuratie volgt van deze master. Je kan ook zelf kiezen welke repeater de master is en vervolgens kiezen welke connectie tussen de repeaters wordt opgezet. Zelf heb ik deze op automatisch laten staan, omdat deze altijd de beste verbinding zal zoeken.

Bij het menu Netwerk zie je nogmaals alle verbonden apparaten. Hier kan er ook gekozen worden om reeds verbonden apparaten te verwijderen. Maar hier bij de eigenschappen kan je zien dat de repeater actief is in dit meshnetwerk. Op dit overzicht is het ook meteen duidelijk welk apparaat welk ip-adres en mac-adres heeft. De LAN-poorten op de mesh-repeaters zijn ook in te stellen. Zo kan je kiezen dat deze werken op 100 Mbit/s of 1 Gbit/s Als laatst kan je ook nog energy efficient ethernet aanzetten.

Voor wie toch verkiest om nog wat dieper te gaan in het configureren van hun netwerk, heb ik goed nieuws. Dit kan gewoon; hiervoor moet je bij netwerk wel kiezen voor geavanceerde instellingen en dan wordt het menu verder uitgebreid met nog veel extra instellingen. Zo kan je het LAN-bereik aanpassen, alsook DHCP aanpassen naar eigen wens.

Wifi

Ook onder wifi is er een waslijst aan mogelijkheden. Zal ik er eens kort doorheen gaan?

Als eerste kan je kiezen om de naam en het wachtwoord te veranderen van het wifi-netwerk. Deze info is gemakkelijk over te dragen aan de hand van de automatisch gemaakte QR-code. Hieronder zie je de apparaten die reeds verbonden zijn met het wifi-netwerk.

Voor wie in een appartement woont of reeds veel apparaten heeft die werken op de 2,4 GHz of 5 GHz, heeft Fritz! een overzicht van wanneer er heel veel verkeer is en op welke momenten dit voorkomt. Dit in combinatie met de belastinggrafiek van de verschillende frequenties geeft een duidelijk beeld van hoe belast de omgeving is waarin de apparatuur zich bevindt Op deze manier kan het mesh-systeem kijken naar de verschillende beschikbare kanalen en automatisch de minst belaste kanalen zoeken om jouw wifi-netwerk op uit te sturen.

Het beveiligen van het netwerk is ook een belangrijk aspect. Hier kan er gekozen worden over welke WPA-versie er gebruikt moet worden en ook hier kan het paswoord ingesteld worden. Dit in combinatie met een guest-netwerk zorgt ervoor dat huishoudelijk gebruik kan worden gesplitst van mensen die op bezoek komen.

Diagnose & Systeem

Om snel een diagnose te maken van het netwerk heeft Fritz! de mogelijkheid om een diagnose te doen van het gehele netwerk. Zo kunnen er gemakkelijk problemen geïdentificeerd worden en voorkomen worden.

Het punt systeem is ook nog een belangrijk tablad voor het opvolgen en controleren van het netwerk. Zo kan er hier gekeken worden naar de logs, wat er precies allemaal is aangepast.

Overal in Fritz!OS worden er mogelijkheden aangeboden om energiezuinig om te gaan met je toestellen. Dit is een zeer mooie toevoeging. Zeker wetende dat deze toestellen altijd zullen aanstaan, kan het wel goed zijn om het gemiddeld gebruik bij niet-aanwezigheid te verlagen.

Zo kan je ervoor kiezen of deze automatisch switcht tussen de modes naargelang de nood hiervoor. Het verbruik kan je dan volgen via de grafiek. Samen met de nodige CPU-temperatuur en RAM-toewijzing in het laatste overzicht bij statistieken.

Voor wie deze toestellen in een locatie plaatst zoals een slaapkamer, is het soms aangenaam om de verlichting wat minder fel te zetten of volledig uit te zetten. Dit is ook mogelijk in het tabblad toestellen en leds.

Bij grote configuraties kan het wel aangenaam zijn dat alvorens een grote aanpassing te doen eerst een back-up te maken van de huidige configuratie. Zo kan er bij een foute configuratie teruggegaan worden naar de back-upconfiguratie. Het laatste punt bij systeem is het updatepuntje. Dit is een belangrijk punt voor Fritz! en dit nemen we zo ook heel serieus.

Producten die al een hele tijd uit zijn, bijna 10 jaar, krijgen nog steeds software-updates en feature changes. Dit in combinatie met een fabrieksgarantie van 5 jaar wil zeggen dat als je dit product vandaag aankoopt, je zeker mag zijn van een ongezien lange supportcyclus en daar mogen ze zeker trots op zijn.

Voor de testen is er een realistische opstelling gemaakt, maar dit wel met de mogelijkheid om testen herhaaldelijk te kunnen testen en hieruit dan dezelfde waardes te meten. Voor deze testen is er gebruikgemaakt van OpenSpeedTest Dit is een applicatie die kan worden geïnstalleerd op bijna elk apparaat en die vervolgens dient als hostingserver voor een snelheidstest.

De openspeedtest heb ik geplaatst op een vaste computer die rechtstreeks is verbonden met de eerste mesh-node. Dit is een realistische opstelling, maar in plaats van een router heb ik hier gebruikgemaakt van een vaste computer om een slechte internetverbinding met de ISP (internet service provider) uit te sluiten. De computer beschikt over een 2,5Gbps-interface, dus ruim voldoende om FRITZ! Mesh Set 4200 te testen.

Bij het testen van de wifi verbinden zeer dicht bij de eerste node heb je altijd wel wat verlies, maar hier was dit verwaarloosbaar. Het theoretisch maximum dat behaald zou kunnen worden is 1 Gbps, aangezien de interface op de mesh-nodes over een 1 Gbps-aansluiting beschikt. De meeting hier gaf als resultaat een snelheid van 945 Mbps download en een upload van 999 Mbps. Dit zijn dus zo goed als theoretische maximumwaarden. Dit was op een afstand van 2 meter van de eerste node. Hierbij is het duidelijk dat de nodes beschikken over de mogelijkheid om een snelheid van 1 Gbps aan te bieden.

De tweede test die is uitgevoerd met de FRITZ! Mesh Set 4200 was het connecteren van een computer die ook beschikt over een 2,5 Gbps-interface rechtstreeks aan de tweede node van het mesh-systeem. Zo kan er getest worden wat de verbinding is tussen de twee nodes. De tweede node stond in dit geval ongeveer 10 meter verwijderd van node één en node twee stond een verdieping lager.

Ook zijn er wel wat muren die moesten worden overbrugd om connectie te krijgen tussen de twee nodes. Bij het plaatsen van de tweede node kan je aan de hand van de LED-indicatoren zien of de node te ver of te dicht staat aan de hand van een gele of rode LED. In mijn geval was de LED groen.

Dus dan is het tijd voor het resultaat. De tweede computer had een downloadsnelheid van 423 Mbps en een uploadsnelheid van 461 Mbps, met een ping van 3 ms en een jitter van 1 ms. Dit zijn indrukwekkende resultaten, aangezien we over een grote afstand zonder line of sight spreken en dit over het wifi-spectrum. Ik was zeer positief verrast door de opstelling. De test is een tweede keer uitgevoerd, maar via wifi van een telefoon die verbonden was met node 2, en deze had gelijkaardige snelheden als deze met de kabel.

Voor mij was het voldoende om gebruik te maken van twee nodes voor het voorzien van een solide wifi-verbinding doorheen het gehele huis. Toch is de derde nodig geïnstalleerd geweest in een andere hoek van het huis. Deze heeft dezelfde resultaten als deze van de tweede test. Dit is in een locatie die ongeveer even ver is van node 1 als node 2.

De FRITZ! Mesh Set 4200 is hier getest in een realistisch worstcasescenario. Omdat de nodes onderling verbonden waren met wifi en enkel node 1 was voorzien van bekabelde connectie. Idealiter maken twee van de drie nodes gebruik van een bekabelde connectie, of zelfs alle drie. Maar waar dit niet mogelijk zou zijn, is deze set een goede performer. Voor wie deze meshopstelling zou bekabelen op één of zelfs meerdere locaties, had ik wel graag een PoE-poort gezien die het mogelijk maakt om de repeater te voeden met één enkele kabel.

Het bijzondere aan deze set is dat je als gebruiker een simpel installatieproces combineert met de mogelijkheid om heel diep in de instellingen te duiken. Voor een gemiddelde gebruiker is alles snel en makkelijk opgezet met behulp van de meegeleverde handleiding en app, terwijl een meer gevorderde gebruiker zich kan uitleven met de ‘diepe’ opties van FRITZ!OS. VLAN’s instellen, een VPN integreren, het netwerk tot in detail monitoren, het zijn functies die je niet snel terugvindt in de prijsklasse van 350 euro.

Ook wat betrouwbaarheid betreft stelt de FRITZ! Mesh Set 4200 niet teleur. Tijdens de testen bleef de verbinding stabiel, zelfs wanneer er meerdere muren en verdiepingen tussen de nodes lagen. De prestaties zijn stabiel en het automatisch optimaliseren van kanalen en verbindingen zorgt ervoor dat je hier zelf nauwelijks omkijken naar hebt.

Er zijn natuurlijk ook enkele puntjes die net iets minder zijn. Zo hadden wij graag gezien dat de set PoE ondersteunt, zodat je hem flexibeler op zou kunnen stellen. Bijvoorbeeld als je het geheel op een zolderkamer wil plaatsen of als je een wat professionelere, grotere installatie wil gaan maken. Ook is het zo dat als je een aansluiting hebt die sneller is dan 1 Gbps, je aan die snelheid dus maximaal 1 Gbps hebt bij een bekabelde aansluiting (per node). Wat voor de meeste huishoudens meer dan snel genoeg is, maar voor de echte poweruser die over een erg snel netwerk beschikt, kan dat dus een bottleneck zijn.

Uiteindelijk is de FRITZ! Mesh Set 4200 erg interessant voor mensen die een stabiele en snelle mesh-oplossing met een goede softwareondersteuning zien zitten. Ben je een doorsneegebruiker die gewoon stabiele wifi in huis wil hebben of een meer gevorderde gebruiker die het tot in de puntjes wil instellen, dan weet deze set in beide gevallen te overtuigen. In combinatie met de lange ondersteuning en garantie een investering waar je jaren plezier van zal gaan hebben.

Review: Corsair 6500D Airflow

Productpagina: Corsair 6500D Airflow
Productpagina: Corsair 6500D Panel-kit Aluminium
Productpagina: Corsair 6500D vertical riser kit

• Specificaties
• De buitenkant
• De binnenkant
• Inbouwen
• Conclusie

De Corsair 6500D is de airflow uiting van de 6500-lijn aan behuizingen. De verdere line-up bestaat uit de 6500X en de 6500X RGB. Alle drie deze behuizingen zijn verkrijgbaar in zowel zwart als wit. Voor de 6500 serie zijn ook hele mooie houten en metalen panelen beschikbaar.

Om de airflow van deze kast te waarborgen heeft de 6500D variant een mesh voorpaneel tegenover het glazen paneel van de 6500X en 6500X RGB. Hierdoor kunnen er drie extra fans aan de voorzijde worden geplaatst voor een extra sterke airflow.

Upgraden van deze kast is geen probleem, via de site van Corsair zijn tal van upgrades beschikbaar. Hier kunnen de extra panelen besteld worden maar ook de rapid-route kit, een glazen voorpaneel en een riser voor verticale GPU-installatie. Voor deze review heeft Corsair ook de verticale riser kit en de aluminium panel-kit toegestuurd.

De Corsair 6500D is op het moment van schrijven verkrijgbaar voor €194,90 bij onze webshop partner Megekko. De vertical riser kit is te verkrijgen via de site van Corsair zelf voor €94,13 en ook de aluminium panel kit is op deze site te verkrijgen, deze kost €125,51. Het gehele pakket dat we hier reviewen heeft dus een kostenplaatje van €414,54. Of deze forse prijs gerechtvaardigd is voor de features die deze kast biedt gaan we natuurlijk uitgebreid bespreken in deze review.

Hieronder treffen we de specificaties aan;

Clean start

Zoals in de specificaties al te zien is worden zowel deze versie als de 6500X versie geleverd zonder fans. Dit betekend dat je helemaal clean en schoon met je build kan beginnen zonder al kabels in je build te hebben. Al zal dit bij de 6500X RGB ook wel meevallen omdat hier gebruikt wordt gemaakt van het iCUE LINK systeem. De fans hiervan zijn aan elkaar te linken en gebruiken dus maar één kabel voor de drie fans. Dit betekend natuurlijk wel dat je, mits je overal dezelfde fans wil hebben, vastzit aan de iCUE LINK-fans en bijpassende koelers. Dit betreft wel prijzige koelers en fans, hier krijg je dan uiteraard wel een extreem clean en kabelarme build mee en daar is ook zeker wat voor te zeggen. Mocht je hierin interesse hebben biedt Corsair ook een all-in-one pakket met daarin de 6500D, een 1000W voeding, 3 iCUE LINK fans en de iCUE LINK H150i RGB AIO.

High end

Alles aan deze behuizing straalt een high-end karakter uit. De mogelijkheden die deze behuizing biedt zijn hier ook zeker mee in lijn. Zo biedt deze behuizing ondersteuning voor de splinternieuwe reverse connection moederborden, de MSI Project Zero en de ASUS BTF lijn.

Ook de beschikbare opties op de site van Corsair laten dit high-end karakter zien, zo zijn er de in inleiding genoemde profielen, deze zijn beschikbaar in vijf kleuren. Op de productpagina kun je al een mooie indruk krijgen van hoe je build er uit gaat zien met de verschillende opties.

De Corsair 6500D Airflow komt in een standaard doos met piepschuim en folie. Deze showcase beginnen we met de behuizing zelf.

De voorzijde van de 6500D bestaat volledig uit glas. Deze glazen voorkant zit met scharnieren vast aan de rest van de behuizing en klikt aan de voorzijde vast. De achterzijde van deze Corsair kast bestaat uit mesh, het mooie aan deze achterplaat is dat deze volledig mesh is zonder randen.

Aan de achterkant van de kast is goed te zien hoe breed de 6500D eigenlijk is. Bij een reguliere ATX toren zijn de expansiesloten bijna de volle breedte van de case. Bij dit monster vallen ze echter bijna weg in enorme zee van ruimte die je hebt.

Als laatste hier een blik op de bovenkant van de behuizing. Ook hier zie je goed de breedte, het mesh-paneel in het midden is namelijk breed genoeg om 120mm fans onder te brengen. Ook zien we hier de cleane I/O met hierin 4 type-A aansluitingen een type-C aansluiting en een 3,5mm aansluiting voor de microfoon- headsetlijningang.

Dan de onderzijde van deze kast, we zien hier de grote stevige poten waar dit bakbeest op kan staan. Hiertussen zien we het verwijderbare stoffilter. Als we deze verwijderen vinden we de bracket waarop de fans voor de bodem bevestigd kunnen worden.

Aan de voorzijde is ook een meshpaneel te vinden, net als alle andere is ook deze toolless te verwijderen. Onder dit paneel vinden we de bracket voor de installatie van de front fans.

Dan de prachtige grote plaat aan de zijkant van de behuizing. Het is echt heel mooi om te zien dat deze plaat volledig uit mesh bestaat zonder randen, dit werkt zeker mee aan de premium look van de Corsair 6500D.

Aan de bovenkant wordt het mesh van deze behuizing uiteraard voortgezet. Ook hier moet dit paneel verwijderd worden om bij de bracket voor de fans te komen.

Als laatste wat details van de glazen voorzijde van deze behuizing. Op de foto is te zien dat het bovenste scharnier geborgd is met een schroef, hierdoor kan de plaat niet zomaar van je behuizing af als je dat niet wil. De plaat zelf zit met twee grote duimschroeven vast aan de scharnieren en is dus ook gemakkelijk te verwijderen als je dat wil.

Aluminium Panel Kit

Dan is de aluminium panel-kit aan de beurt. Deze set komt in een kartonnen doos vol met beschermde maatregelen. In het hart hiervan vinden we de erg mooi afgewerkte aluminium panelen voor de 6500D. Het vakwerk spat echt van deze panelen af.

Eerst moeten de bestaande panelen verwijderd worden van de behuizing, deze zitten vast met busjes en schroeven. Het paneel van de I/O zit vastgeschroefd aan het paneel aan de bovenzijde. Als je de panel-kit installeert voordat je de kast in gaat bouwen is het gemakkelijk om deze met paneel en al van de behuizing af te halen en dan los te schroeven. Als je build al klaar is zal dit wat lastiger zijn maar ook zeker te doen.

Het eindresultaat is erg strak en geeft de kast een nog luxere uitstraling. Ook het gewicht van de kast wordt flink naar beneden gebracht met deze aluminium kit. De standaard panelen van de Corsair 65000D zijn erg solide en wegen meer dan je op het eerste gezicht verwacht. Wel erg prettig om te zien dat Corsair duidelijk niet beknibbeld op materiaalkosten!

Laten we dan een kijkje nemen aan de binnenzijde van deze behuizing. Als we aan de voorkant een blik werpen zien we meteen de enorme speelruimte die deze behuizing biedt. Aan de achterzijde zien we wel de beperktere ruimte voor het managen van kabels en plaatsen van extra opslag en dergelijken.

In de soort kamer die ontstaat door de diepere bracket voor de zij-fans is ook geschikt voor gebruikt met custom-waterkoeling elementen. Onderin zijn schroefpunten aanwezig waar bijvoorbeeld een pomp of vloeistof cilinder kan worden gemonteerd. De enorme ruimte in deze kast maakt deze ook uitermate geschikt voor custom-waterkoeling.

In deze ruimte vinden we ook een schijvenkooi, deze kooi is vanaf de achterzijde van de behuizing te benaderen door een klepje te verwijderen. Hierin vinden we ook het bakje met de accessoires.

Als we inzoomen op de moederbord-tray zien we dat deze geschikt is voor gebruik met de MSI Zero en de ASUS BTF lijn. Mooi extra voordeel hiervan is dat deze extra openingen gebruikt kunnen worden om kleinere moederborden netjes aan te sluiten. Bovenin zijn ook grote kabelopeningen, deze zijn uitgerust met rubberen grommets. Deze vinden we ook aan de zijkant van de tweede kamer, hier kunnen de kabels aan de zijkant van het moederbord en van de fans en AIO doorheen geleid worden.

Als laatste twee mooie details van deze case, als eerste zien we aan de achterkant onderaan een kabelbinder, hiermee kunnen de kabels die uit de pc komen gebundeld worden tot een enkele goed handelbare streng kabels. He tweede detail is een stoffen lipje aan het bovenste mesh-paneel. Hiermee kan deze gemakkelijk verwijderd worden. Deze details sluiten aan bij de uitstekende bouwkwaliteit die in alle onderdelen van deze behuizing merkbaar zijn.

Dan is het tijd om de Corsair 6500D in te bouwen. Ik heb hier de volgende producten voor gebruikt:

Shout-out naar Cooler Master en PNY voor het toesturen van deze prachtige samples om te gebruiken in onze builds. De Cooler Master Atmos 360 is één van de beste koelers op de markt op dit moment en de PNY 4070 Ti Super is een beest van een videokaart is een zeer gelikt jasje. Overigens dikke kudo’s voor Cooler Master voor het geassembleerd leveren van de AIO, het zelf nog drie fans op de radiator schroeven vind ik toch altijd een vervelend klusje en met deze koeler is dat dus niet nodig.

Het inbouwen van een dual-chamber behuizing is meestal een makkelijke aangelegenheid door de grote ruimte achter de build. Deze behuizing heeft hierin wel een unieke feature, namelijk de dieper liggende mounts voor de zij-radiator of fans. Hierdoor is de ruimte achter de build wat beperkter dan we gewend zijn bij dual-chamber designs. Op zich blijft er wel at ruimte over achter de moederbordtray om alle kabels kwijt te kunnen. Het enige nadeel aan deze configuratie is dat je de kabels van de front-fans wel boven of onderlangs door je build moet begeleiden waarbij ze eigenlijk niet te verstoppen zijn.

Overigens zorgt deze dieper liggende oriëntatie van de radiator wel voor een heel mooi eindresultaat en kan de airflow achter de radiator niet geblokkeerd worden door kabels en dergelijken.

De Corsair 6500D komt als lege build zonder fans en dus ook zonder controller. Wil je dus veel fans aansluiten dan zal je zelf een controller moeten aanschaffen. Ik heb voor de Cooler Master Atmos de controller gebruikt die bij deze AIO wordt geleverd. Hier pasten niet alle fans in die ik in de case wilde monteren. Daarom heb ik nog een grote controller van Gelid Solutions gebruikt om de overige fans ook aan te kunnen sturen.

Het eindresultaat van deze build mag er wat mij betreft zeker zijn. Ik ben zelf erg fan van het contrast van een wat donkerdere build in een witte behuizing. De Cooler Master Atmos heeft een opvallend maar erg mooi koelblok dat goed tot zijn recht komt in deze build. Ditzelfde geldt voor de PNY 4070 Ti Super die ik in deze build heb gebruikt.

De kabels zijn in deze behuizing mooi weg te werken aan de voorzijde, zelfs met een kleiner bord als de ASRock B760M Steel Legend WiFi. Het helpt hierbij uiteraard dat we de verticale GPU-riser kit hebben gebruikt, hierdoor zie je de kabels aan de onderzijde sowieso niet.

Door de controllers en de beperktere ruimte door de dieper liggende bracket voor de fans is de inbouwruimte aan de achterzijde toch wat rommeliger geworden dan ik had gehoopt. Maar overall ben ik redelijk tevreden met het eindresultaat van het kabelmanagement.

Omdat ik twee verschillende RGB-controllers heb gebruikt kon ik, zonder het systeem te installeren en aan te sluiten, niet de kleuren gelijk krijgen. Ondanks het verschil tussen de verlichting van de fans ben ik tevreden over het potentieel aan RGB dat deze build heeft.

We zijn reeds aan het eind van deze review gekomen. Laten we beginnen met een korte recap van de belangrijkste punten.

De Corsair 6500D is een dual-chamber behuizing met een opvallend design, de zij-ventilatoren worden ver naar achteren geplaatst, tegen de achterwand aan. Hierdoor is er aan de voorzijde van de behuizing extra veel ruimte die ook benut kan worden voor bijvoorbeeld custom-waterkoeling.

Het inbouwgemak is groot door de vele ruimte al biedt de diepere ruimte voor de zij-fans wel wat kabelmanagement uitdagingen. Ook aan de achterzijde is de ruimte groot maar krapper dan je in eerste instantie zou verwachten.

Omdat deze behuizing volledig leeg geleverd wordt ben je wel genoodzaakt zelf alle ventilatoren aan te schaffen. Hierdoor is het makkelijker en soms goedkoper om overal matchende fans te hebben maar dit is natuurlijk wel een extra kostenpost. Dit is eigenlijk ook mijn grootste punt met deze behuizing. In de opstelling die we in deze review hebben laten zien kost de behuizing ruim € 400,-. Dit is een prijspunt waarop je meer verwachtingen mag hebben.

Mocht je de behuizing echter zonder de extra opties aanschaffen is het prijspunt heel anders en zeker in lijn met de features die deze kast biedt. De extra opties zijn mijns inziens aan de prijzige kant maar kunnen je build net wel dat stukje extra detail en stijl geven om deze helemaal uniek te maken.

Voor de €194,90 die de Corsair 6500D kost bij onze webshoppartner Megekko krijg je een behuizing die een ongekende ruimte biedt voor je build en standaard mogelijkheden biedt voor custom waterkoeling onderdelen. Daarnaast is de bouwkwaliteit van deze behuizing echt meesterlijk en is er duidelijk veel oog voor detail bij Corsair. Ben je dus op zoek naar een behuizing die je volgende monsterlijke build kan huisvesten dan ben je bij de Corsair 6500D aan het juiste adres.

Review: ASUS RT-AX92U (AX6100)

• Productpagina

Vrij recentelijk schreef ik een review over de ASUS RT-AX88U, een 802.11ax router (Wi-Fi 6) met behoorlijke specificaties en zeker geen teleurstellende prestaties. Vandaag staat de ASUS RT-AX92U op het menu, ook wel bekend als de ASUS AiMesh AX6100 Wi-Fi kit. Dit betreft een 2-pack met twee satellieten.

Langzamerhand begint Wi-Fi 6 (802.11ax) zich uit te faseren, officieel is Wi-Fi 6 sinds week 38/2019 officieel gelanceerd. Nieuwere high-end toestellen van Samsung zijn daar een voorbeeld van. De nieuwe iPhone 11, iPhone 11 Pro en iPhone 11 Pro Max zijn uitgerust met Wi-Fi 6, wat wel degelijk een verschil moet gaan maken als het om hogere snelheden gaat, mits je een Wi-Fi 6 router- mesh kit hebt. De RT-AX92U is ‘officieel’ gezien de eerste Wi-Fi 6 mesh kit, daarmee is ASUS er al redelijk op tijd bij. Meer informatie in het opvolgende hoofdstuk. De adviesprijs van de ‘duo kit’ zit net rond de 400 euro. ASUS geeft de RT-AX92U satellieten 3 jaar productgarantie mee.

Een overzicht van de specificaties:

De RT-AX92U is een tri-band mesh router kit met Wi-Fi 6, daarmee zijn er drie frequentiebanden te vinden op de router(s): een 2.4GHz frequentieband met een maximale theoretische doorvoersnelheid van 300 Mbps, een 5.0GHz frequentieband met een maximale theoretische doorvoersnelheid van 867Mbps en nog een tweede 5GHz frequentieband met maar liefst een maximale doorvoersnelheid van 4800Mbps. Dit opgeteld maak de RT-AX92U een AX6000 router. Indien er geen gebruikt gemaakt wordt van .AX/Wi-Fi 6 neemt de snelheid van de tweede 5.0GHz frequentieband af naar 867Mbps.

Intern zit een dual-core 1.8GHz BCM4906 (Broadcom) processor samen met 512MB RAM en 256MB flashgeheugen. Overigens fungeert de tweede 5.0GHz frequentieband als backhaul. Wat de backhaul interessant maakt is de 4×4 MU-MIMO overdracht, het biedt daarmee vier streams (gegevensstromen). Hiermee zijn de wachttijden die ondersteuning bieden minder lang aan het wachten, waardoor zaken zoals snelheid ook geoptimaliseerd worden. Voordeel is ook dat de routers sneller hun clients kunnen aanspreken. De router heeft een snellere verkeersregelaar (spreekwoordelijk), wat je netwerk optimaliseert. Vooral met de opkomst van smart homes die meer vragen van het draadloze netwerk is MU-MIMO en Wi-Fi 6 een mooie uitkomst. In de volgende alinea’s nog een eigen beschrijving over mesh in de theorie en praktijk.

Bij mesh gaat het niet meer enkel om verzenden en ontvangen, maar om verzenden, ontvangen en terug communiceren. Dit maakt het een slim netwerk. Het vertrouwde beeld van de router als centraal punt begint dus langzamerhand te verschuiven. Bij een mesh netwerk is er sprake van een cross-over spinnenweb verbinding. De satellieten (antennes) binnen een mesh netwerk communiceren onderling, ieder onderdeel, of iedere uitbreiding (satelliet) kan het mesh netwerk vergroten. Valt er bij één van de satellieten de verbinding weg, door bijvoorbeeld een stoorzender, dan is een andere satelliet instaat om de verbinding staande te houden. Vaak zal een storing bij één van de satellieten onopgemerkt aan je voorbij gaan. Het mesh netwerk is intelligent genoeg om de verbinding van de satelliet automatisch te herstellen. Sommige gebruikers zullen het wegvallen van een satelliet wel opmerken, afhankelijk van je omgeving en de variabelen. Een langzamere verbinding zou bijvoorbeeld kunnen opdoen als de dichtstbijzijnde satelliet wegvalt, dan moet de verbinding een grotere afstand overbruggen wat gelijkstaat aan mogelijk snelheidsverlies. Het grootste voordeel is wel dat je gewoon kunt blijven genieten van je draadloze netwerkverbinding.

Veel mesh systemen maken gebruik van één centrale router, bij sommige sets is er ook sprake van meerdere routers. De router stuurt de verbinding naar de aanwezige satellieten, waarna deze het Wi-Fi signaal weer doorsturen tot het bij de client aankomt. Een satelliet is vrijwel een ‘semi-router’ dankzij het zendvermogen. Een groot voordeel is het grotere dekkingsgebied, een stabiele verbinding en het uitbreiden van je netwerk. Heb je bijvoorbeeld een zwakke verbinding in de tuin, dan is het plaatsen van een extra satelliet in de schuur een mogelijke oplossing. Tevens is het een ideale oplossing om langs ‘dode netwerkpunten’ heen te werken. Een mesh netwerk maakt het leuk om te experimenten. Je kunt namelijk goed spelen met de positie van de router, satellieten en de richting van de satellieten, als deze verstelbaar zijn, ook dan kan een mesh netwerk nog meer potentie bieden. Als laatste is het plaatsen van een mesh netwerk zeer eenvoudig, het vereist weinig kennis en geeft veelal direct uit verpakking goede prestaties.

De verpakking heeft veel weg van de eerder geteste ASUS RT-AX88U, in het zwart met veel features op de voorzijde. Het mag direct duidelijk zijn dat het een AX-router is, maar dan wel een AiMesh (Mesh kit). Achterop de verpakking vinden we verdere specificaties. In de verpakking zelf zitten twee power adapters, ieder één voor een satelliet. Verder zitten er diverse boekjes en leaflets bij en een enkele ethernet (netwerkkabel).

Eerder in de alinea had ik het over AiMesh. Dit is het koosnaampje van ASUS voor zijn mesh netwerkapparatuur, echter gaat AiMesh wat verder. Heb je een oudere router van ASUS staan, dan kan het zomaar dat deze later ondersteuning heeft gekregen voor AiMesh. De router is daarmee een kansrijke toevoeging om je netwerk nog wat verder uit te breiden, in plaats van dat deze staat stof te happen. AiMesh is een mooie brug tussen het functioneel maken van bestaande netwerkapparaten.

De RT-AX92U heeft een herkenbaar ontwerp dat zich leent van de redelijk bekende Rapture routers van ASUS. Een hoekig ontwerp met scherpe lijnen en letterlijk een goud randje. Bovenop vinden we het ASUS logo met een ventilatierooster. Onderop de router is dit ook terug te vinden voor de warmteafdracht.

Op de voorzijde van het ontwerp vinden we diverse LED-indicators die in het wit oplichten wanneer ingeschakeld. Deze kun je uitschakelen via de Web UI/app mocht je het storend vinden. Het licht is naar mijn mening niet heel storend. Draaien we de satellieten om, dan zien we een verzameling aan aansluitingen en knopjes, bestaande uit een WAN-poort, vier LAN-poorten, de poweringang en een power- en resetknop. Iedere satelliet is met deze poorten uitgerust. Er is nog meer. Namelijk een USB 2.0 en USB 3.0 poort samen met een WPS-knop. Deze bevinden zich op de zijkant van de router zelf, waardoor deze poorten wat toegankelijker zijn.

De antennes zelf zijn al bevestigd op het ontwerp. Het zijn er vier in totaal die omhoog (staand) gepositioneerd kunnen worden, het is dus niet mogelijk om deze naar een specifieke richting te laten wijzen. Het ontwerp is zo gemaakt dat je een satelliet ook aan de muur kunt monteren. Hier had ASUS best wel een setje schroeven en plugs voor mogen meeleveren. De RT-AX92U maakt ook onderdeel uit van de nieuwe StarWars film

De setup vereiste weinig inspanning, wat positief is. Het modem uitschakelen, de router(s) installeren en vervolgens de ASUS Router app installeren. Je kunt de installatie ook via een browser realiseren, echter heb ik dit keer gekozen voor de applicatie. Wanneer alles netjes staat schakel je het modem in gevolgd door één van de routers, welke dit van de twee is maakt niet uit. De app herkent de RT-AX92U, met de snelle internet installatie ben je binnen no-time door de setup, het toewijzen van een SSID samen met een wachtwoord, gevolgd door de inloggegevens. Nu is het een paar seconde wachten, pak ‘m beet 20 seconde, waarna je het netwerk kunt selecteren in je Wi-Fi lijst.

De app en volledige software hebben veel overeenkomsten, iets wat te verwachten is. De app heeft bijzonder veel mogelijkheden, waar je vaak ziet dat het een kort gewiekte versie is, dit valt dus niet tegen. Eenmaal de software bezocht via een browser, zien we toch veel specifieke features die minder gebruiksvriendelijk zijn via de app, daar is port forwarding er één van. De startpagina bestaat uit real-time verkeer, je kunt naar rechts swipen voor diverse features, om snel inzicht te krijgen. Zo is er ook een optie om het CPU en RAM gebruik te zien, wat met meerdere client tegelijkertijd vrij snel oploopt.

Onderin bevinden zich vier vaste knoppen met nog een optie voor meer instellingen. Apparaten die verbonden zijn met de RT-AX92U zijn direct inzichtelijk en te beheren. Dit gaat tot in de diepte van profielinstellingen, direct on-the-fly aanpassingen verrichten en het volledig blokkeren op mac-adres. Via het familie menu kun je diverse apparaten groeperen voor één gezinslid. Voor grotere gezinnen kan het beheren is het groeperen en beheren van meerdere apparaten onder profielen een handige feature zijn. Vooral wanneer er kinderen onderdeel zijn van het huishouden. Je kunt op tijd en gebruik bepaalde restricties instellen, ook de maximale download en upload snelheid kan beheerd worden, tevens is het blokkeren van ‘specifieke’ websites ook een optie.

In de app vinden we een ruime hoeveelheid aan kenmerken, die ieder verantwoordelijk zijn voor hun eigen taak. Plug-ins zijn ook te vinden in de app, deze zijn wel allemaal gefixeerd op ASUS apparatuur. Ook vinden we een tabje voor derde partij plug-ins, op het moment van schrijven is dit nog vrij summier. Het zou een aanwinst zijn als er meer ondersteuning komt voor derde partij plug-ins, echter ben ik bang dat het aanbod vrij beperkt blijft, vaak wil men het wel ondersteunen, maar is de haalbaarheid om diverse samenwerkingen aan te gaan lastiger in de praktijk.

Het toevoegen van een tweede satelliet gaat middels de app. Op het startscherm is een plusteken (+) zichtbaar. Druk je hierop dan krijg je de optie om de tweede RT-AX92U te koppelen. Dit kan overigens ook een apparaat zijn met AiMesh ondersteuning. De beschikbare apparaten worden weergeven, waarna het configureren is en een positie toewijzen. Op het startscherm zijn nu twee apparaten zichtbaar met AiMesh, wat overeenkomt met de twee gekoppelde RT-AX92U router(s).

Bandbreedtebeperking: de naam zegt het eigenlijk al, direct de bandbreedte beheren, wellicht een fijne optie wanneer je wat extra nodig hebt, terwijl iemand anders in het huishouden de verbinding knijpt, wegdrukken die handel! Je kunt overzichtelijk krijgen in de app wat je aan CPU en RAM real-time gebruikt. Op de langere termijn kun je via tabellen inzichtelijk krijgen welke apparaten het meeste van de bandbreedte wegslurpen. Hier kun je ook restricties op instellen, mocht je wat ruimte in de verbinding willen creëren. Netwerkdiagnose geeft je een idee van de verbinding, een simpel overzicht dat je vertelt of alles up en running is. De DNS kun je vanuit de app automatisch instellen of op een fixed IP, mocht je een zakelijk pakket hebben. Het updaten van de firmware is via de app geen enkel probleem, dit is een betrouwbare manier, via de software kun je precies hetzelfde doen.

Ouderlijk toezicht heb ik al grotendeels besproken. Mocht je het niet op apparaat/gezinslid niveau willen instellen, dan kun je nog altijd globale instellingen voor iedereen inprogrammeren. Volledig het Wi-Fi uit tussen 0:00 en 6:00, het kan! Ik vermoed echt nog dat er in de toekomst een wetgeving komt voor draadloze straling, misschien zelfs een stralingsheffing. De RT-AX92U bespaart op deze moment extra stroom, lekker bewust. Wi-Fi deel je snel met vrienden via een berichtje, appje en het inscannen van een QR-code.

Samba server is onderdeel van de app. Vandaag de dag maak ik veel gebruik van mijn NAS samen met Windows instellingen. Om nog duurzamer te denken en doen kun je de Wi-Fi ECO-modus inschakelen, wel wat trager, maar ook zuiniger!

De RT-AX92U presteert fors met zijn 5.0GHz frequentieband, oftewel de 5.0GHz draadloze verbinding. Mesh en zijn grotere dekkingsgebied laat vooral zijn voordeel zien. Onlangs testte ik een AC-2900 Rapture router van ASUS, waar ik ook te spreken was over de 5.0GHz draadloze verbinding. Toch valt het op dat de RT-AX92U beter presteert als het om dekkingsgebied gaat. Posities zoals de badkuip (Dumpert filmpjes en Tweakers.net bekijken) gaat prima. Waar ik soms met de AC-2900 Rapture hier nog wel eens wat problemen mee ondervond. De Deco M4 (een goedkopere Wi-Fi 5 oplossing van TP-Link) die voor zijn prijs veel goed doet, kan bijvoorbeeld hier niet mee concurreren als het om de gegarandeerde dekking gaat op deze posities, althans bij mijn binnenshuis en op basis van mijn ervaringen. Dit wil niet zeggen dat de Deco M4 niet deugt. Voor de prijs is het namelijk een epische mesh oplossing.

De 2.4GHz frequentieband is prima. Deze heeft aan maximale theoretische doorvoersnelheid van 300Mbps waar ik redelijk naar toewerk. De 2.4GHz frequentieband mag naar mijn mening een beetje vergeten worden. Met de toekomst van .AC (vooral .AX) is dit RT-AX92U beestje gemaakt voor sneller geweld. Het hoppen tussen de satellieten gaat onopgemerkt en wat technische eigenschappen die deze satellieten hebben, waar ik in de conclusie nog op terugkom maakt deze RT-AX92U een kleine krachtpatser. Dekking, stabiliteit en snelheid? Gegarandeerd!

Wat kan ik dan nog voor zinnigs zeggen over de RT-AX92U mesh duo pack in deze conclusie? We hebben kennisgemaakt met zijn adviesprijs van 400 euro, de specificaties, de inhoud van de verpakking, de bijhorende app, waar ook nog een Web UI versie van is en zijn prestaties. Voor de conclusie heb ik nog wat laatste woorden overgehouden.

Ik ben redelijk enthousiast over wat er te vinden is op zo’n RT-AX92U satelliet. Namelijk vier LAN-poorten en een USB 2.0 en 3.0 poort. Veelal zijn mesh oplossingen uitgerust met één of twee LAN-poorten, wat de RT-AX92U net even wat volwaardiger maakt. Tevens is er ondersteuning voor WAN en LAN-poortaggregatie met backhaul- failover. Met de RT-AX92U heb je een solide Wi-Fi 5 netwerk dat toekomstig gericht is voor Wi-Fi 6. Overigens is Wi-Fi 6 net officieel en is je nieuwe iPhone 11 of Samsung Galaxy al een volwaardig Wi-Fi 6 partner. Lees je dit en denk je: “ik heb een Wi-Fi 6 router en Wi-Fi 6 apparatuur". Dan ben ik er benieuwd naar je bevindingen.

De RT-AX92U is op het moment van schrijven de snelste mesh set (middels het testen via Wi-Fi 4/5) die ik persoonlijk ervaren heb. Dekkingsgebied is prima, echter is hier ook: de positie is bepalend. Met de vaste antennes op de router kun je niet heel bewust richten op een specifieke positie, dit vind ik persoonlijk jammer. Een SMA-antenne verbinding had in mijn optiek een betere keuze geweest. Je kunt dan het signaal horizontaal of verticaal uitzenden. Staat de satelliet/router bijvoorbeeld bij een muur (waar vaak een stopcontact zit), dan kun je altijd nog wat met de antennes spelen om te finetunen, dit kan met de RT-AX92U dus niet. Wat dan wel belangrijk is om te vermelden: ikzelf heb geen belemmering ondervonden dat dit direct invloed had op de prestaties. De RT-AX92U presteert als het om Wi-Fi 5 gaat goed.

De meegeleverde app gebruik ik persoonlijk met plezier. Er zijn veel extra’s in te vinden, die het beheren via de Web UI overbodig maakt. Dit heb ik destijds ook zo ervaren met mijn Ubiquiti Amplifi set, vooral na de velen firmware en software updates. Ik heb tijdens het testen de Web UI wel doorgenomen, wel is het enkel gebleven bij beheer middels de ASUS Router app.

Dit brengt mij bij de laatste alinea van deze conclusie. Hoewel ik nog niet helemaal up-to-date ben als het om Wi-Fi 6 apparatuur gaat, is ASUS dit zeker wel met zijn RT-AX92U. De eerste .AX/Wi-Fi 6 set die daadwerkelijk beschikbaar is, net als ASUS eerste was met de ASUS RT-AX88U Wi-Fi 6 router. Concurrentie ligt op de loer. Er zijn namelijk veel Wi-Fi 6 routers- mesh sets aangekondigd door concurrerende fabrikanten. Wel zijn deze op het moment van schrijven nog slecht tot niet beschikbaar. Hetzelfde geldt voor Wi-Fi 6 in apparatuur. De nieuwe iPhone 11 en sommige laptops- computer(s) met Intel chips volgen spoedig. De RT-AX92U is in zijn huidige staat op Wi-Fi 4 en 5 enorm krachtig. Tevens is er veel potentie omdat de satellieten/routers volwaardig uitgerust zijn met LAN- en USB-poorten. Kortom: je bent gereed voor Mesh c.q. Wi-Fi 6 geweld met nu al epische prestaties op je huidige Wi-Fi 4 en 5 netwerk.

Review: TP-Link Deco M9 Plus

TP-Link breidt zijn Deco lijn uit met de nieuwe Deco P7 en Deco M9 Plus. Tijdens deze review gaan we eens goed aan de slag met de witte schotels van het merk. Wat zijn de voornaamste veranderingen ten opzichte van de eerder geteste Deco M5? Een nog groter dekkingsgebied, maar er is meer… TP-Link labelt de set als slim. Dit komt voort uit de ruime ondersteuning voor diverse smart home apparatuur, waaronder: TP-Link plugs, lampen en switches, Google Nest, Philips Hue, Amazon Alexa, Samsung SmartThings, GE en Kwikset. De ondersteuning voor Philips Hue, waar wij als trotste Nederlanders maar al te graag gebruik van maken, is een fijne verschijning. Nu is het toevoegen van een RGB lampje niet volledig smart en valt dit meer onder de categorie sfeervol. Hoe je dit integreert is dan weer een ander verhaal.

De Deco M9 Plus is in het leven geroepen voor een groter dekkingsgebied (600 m2) versus (420 m2) van de Deco M5, en zijn nieuwe slimme functionaliteiten. Ik heb het dan wel over het pakket met drie satellieten, zowel bij de Deco M9 Plus als Deco M5. Iedere extra satelliet moet het dekkingsgebied met 200 m2 verder uitbreiden. Het betreft een AC2200 tri-band set, met maar liefst twee 5.0GHz frequentiebanden en één 2.4GHz frequentieband. De tweede 5.0GHz frequentieband wordt gebruikt als WiFi backhaul, wanneer de eerste frequentieband druk bezet is, schakelt de tweede frequentieband in om het verkeer beter te kunnen opvangen. Het resultaat moet een blijvende snelle en stabielere verbinding zijn. Meer specificaties houden we over voor het volgende hoofdstuk. Op het moment van schrijven kost de TP-Link Deco M9 Plus (3-pack) circa 369 euro. Er zijn overigens ook kleinere pakketten beschikbaar met een enkele satellieten en twee satellieten.

Een overzicht van de specificaties:

Ik heb mijn eerdere reviews geraadpleegd voor de uitleg over Mesh, wellicht is het handig om je eerst een introductie te geven, voordat ik je volledig opjaag met de term mesh. Bij mesh gaat het niet meer enkel om verzenden en ontvangen, maar om verzenden, ontvangen en terug communiceren. Dit maakt het een slim netwerk. Het vertrouwde beeld van de router als centraal punt begint dus langzamerhand te verschuiven. Bij een mesh netwerk is er sprake van een cross-over spinnenweb verbinding. De satellieten (antennes) binnen een mesh netwerk communiceren onderling, ieder onderdeel, of iedere uitbreiding (satelliet) kan het mesh netwerk vergroten. Valt er bij één van de satellieten de verbinding weg, door bijvoorbeeld een stoorzender, dan is een andere satelliet instaat om de verbinding staande te houden. Vaak zal een storing bij één van de satellieten onopgemerkt aan je voorbij gaan. Het mesh netwerk is intelligent genoeg om de verbinding van de satelliet automatisch te herstellen. Sommige gebruikers zullen het wegvallen van een satelliet wel opmerken, afhankelijk van je omgeving en de variabelen. Een langzamere verbinding zou bijvoorbeeld kunnen opdoen als de dichtstbijzijnde satelliet wegvalt, dan moet de verbinding een grotere afstand overbruggen wat gelijkstaat aan mogelijk snelheidsverlies. Het grootste voordeel is wel dat je gewoon kunt blijven genieten van je draadloze netwerkverbinding.

Veel mesh systemen maken gebruik van één centrale router, bij sommige sets is er ook sprake van meerdere routers. De router stuurt de verbinding naar de aanwezige satellieten, waarna deze het WiFi signaal weer doorsturen tot het bij de client aankomt. Een satelliet is vrijwel een ‘semi-router’ dankzij het zendvermogen. Een groot voordeel is het grotere dekkingsgebied, een stabiele verbinding en het uitbreiden van je netwerk. Heb je bijvoorbeeld een zwakke verbinding in de tuin, dan is het plaatsen van een extra satelliet in de schuur een mogelijke oplossing. Tevens is het een ideale oplossing om langs ‘dode netwerkpunten’ heen te werken. Een mesh netwerk maakt het leuk om te experimenten. Je kunt namelijk goed spelen met de positie van de router, satellieten en de richting van de satellieten, als deze verstelbaar is, ook dan kan een mesh netwerk nog meer potentie bieden. Als laatste is het plaatsen van een mesh netwerk zeer eenvoudig, het vereist weinig kennis en geeft veelal direct uit verpakking goede prestaties.

De Deco M9 Plus is een tri-band 802.11ac mesh router. De twee 5.0GHz frequentiebanden hebben een maximale snelheid van 867Mbps. De 2.4GHz frequentieband heeft een maximale snelheid van 400Mbps, totaal bij elkaar opgeteld is dit 2.134Mbps, oftewel AC2200. Hardwarematig is één enkele satelliet best wel krachtig uitgevoerd; een quad-core processor met 4GB flashgeheugen en 512MB RAM. De Deco M9 Plus satelliet is net wat groter dan een Deco M5 satelliet, met deze extra ruimte heeft TP-Link twee antennes in de behuizing toegevoegd, wat het een totaal maakt van 6 interne antennes. In een enkele Deco M5 satelliet zitten vier antennes.

Het uitpak avontuur van de TP-Link Deco M9 Plus heeft veel weg van de Deco M5. Een vergelijkbare verpakking met dezelfde kleursamenstelling. ‘Deco your home’ met deze mesh set, een soort van schilderen met WiFi wordt wederom benadrukt. Voor de rest oogt de verpakking prima, sleeve er vanaf, gevolgd door een kartonnen verpakking met zijn inhoud. Eenmaal de bovenzijde verwijderd krijgen we twee schotels te zien. Het formaat van een Deco M9 Plus verhoudt zich redelijk met een vliegende schotel, je weet wel; zo’n grote eierkoek van de bakker.

Gevolgd door nog een vliegende schotel met accessoires en power adapters. Zoals eerder vermeldt is dit de 3-pack van de Deco M9 Plus. Als accessoires vinden we een klein boekje, een ethernetkabel en de drie power adapters. Naar mijn mening had er wel een extra ethernetkabel bij gemogen. Ik weet dat de gemiddelde ethernetkabel niks kost, dat is dan ook direct de reden van mijn mening.

De vliegende schotels, oftewel de Deco M9 Plus. Wat is er nieuw en anders? Aan de buitenkant is het vooral het grotere formaat, qua design blijft de Deco M9 Plus trouw aan zijn voorgangers. Bovenop vinden we de LED-indicator, op de zijkanten twee netwerkpoorten, waar geen onderscheid wordt gemaakt tussen LAN en WAN, je kunt dus een willekeurige poort pakken. Op de bovenrand vinden we het TP-Link logo. Laten we het vooral algemeen houden: de TP-Link Deco series ogen strak en redelijk onopvallend. De LED-indicator is overigens uit te schakelen via de app, mocht je dit storend vinden. Wel een nieuwe toevoeging is de USB-poort op iedere unit, dit betreft een USB 2.0 poort.

Iedere M9 Plus schotel is gelijk aan elkaar, geen onderscheid, ieder schoteltje is dus voorzien van een quad-core processor met 4GB flashgeheugen en 512MB RAM. Dit maakt het dan ook een échte eeneiige drieling. Onderop de unit vinden we een sticker met informatie over de unit, hier bevindt zich ook nog een reset knop. Tot zover het uitpak avontuur, we gaan door met de setup.

Dit is niet de eerste ervaring met de TP-link Deco app. Eerlijk is eerlijk: TP-Link heeft het qua overzicht extreem goed voor elkaar met de Deco app. Denk je nu: “hé Deco app?" Gewoon opzoeken in je Apple Store of Play Market! Vooraf en tijdens het uitpakken krijg je al genoeg hints dat je deze app moet combineren voor gebruik van de set. Even terug naar de Deco app: overzichtelijk en vooral informatief. Er komen zelfs tips voorbij hoe je de set het beste kunt installeren, dan heb ik het over plaatsing in huis. Vooralsnog is er geen web interface, eigenlijk had ik deze al verwacht, aangezien TP-Link het nog eerder had over een mogelijke web interface.

Tijdens installatie knippert de Deco M5 LED bovenop het schoteltje. Je bent tijdens de setup verbonden via Bluetooth, wanneer de Deco M5 gevonden is, kleurt de LED volledig blauw op. Nog wat verder finetunen, de verbinding ophalen resulteert in een groene LED, oftewel verbonden met het World Wide Web! De installatie is voorzien van nuttige tips voor een beter ‘netwerk rendement’.

Tot zover de setup van de Deco M9 Plus. Deze blijft gelijk aan de Deco M5, met wat nieuwe visualisaties. De Deco app is redelijk nieuw, in veel opzichten is alle informatie relevant en vereist het weinig tot geen veranderingen, fijn om mee te werken.

Ook het navigeren en overzicht van de Deco app blijft met de Deco M9 Plus een redelijk vergelijkbare ervaring. Nieuwe features zijn vooral de smart home functionaliteiten, zie het als een hub. Je kunt TP-Link producten toevoegen, maar ook hardware van derde partijen. Vermoedelijk zal deze lijst in de toekomst zich wel verder gaan uitbreiden, voor nu komen we If This Then That (IFTTT) voor de Tweakers onder ons. Alexa mag ook niet ontbreken in het pakket van de Deco M9 Plus. Apparatuur toevoegen op productniveau (lampen, sloten, schakelaars, thermostaten en netwerkapparaten) behoren ook tot de opties. De smart lampen van TP-Link zijn bijvoorbeeld volledig geïntegreerd in de app.

Waar ik zelf wel enthousiast was over de prestaties van de Deco M5, ziet de Deco M9 Plus er nog veelbelovender uit. Vooral de WiFi backhaul op 5.0GHz trekt mijn aandacht. De Tri-band set dankt zijn naam niet aan de drie satellieten in de verpakking, deze naam is een samentrekking van de drie aanwezige frequentiebanden (2.4/5.0 en de 5.0 WiFi backhaul). In de praktijk is het fijn om dit even praktisch te maken. Wat speelt er zich af? Wanneer de standaard 5.0GHz frequentieband voor ongeveer 50 procent bezet is, schakelt de backhaul frequentieband in, om het aanwezige verkeer in goede banen te leiden. Dit haalt de druk van de eerste 5.0GHz frequentieband af, waardoor deze net wat meer lucht krijgt, het gevolg: een stabielere en vertrouwbare verbinding. De Deco M9 Plus is gewoon een volwaardige ‘upgrade’ ten opzichte van de eerste generatie (Deco M5) schotels van TP-Link, terwijl we visueel bijna hetzelfde voorgeschoteld krijgen. Om het nog even in de praktijk te benoemen, de verschillen: Tri-band (Deco M9 Plus) versus Dual-band (Deco M5), 6 antennes versus 4, ondersteuning voor smart apparatuur (een stukje domotica), een USB-poort en ondersteuning voor ZigBee HA1.2.

De extra hardware maakt de Deco M9 Plus een terecht krachtpatser. Dit is niet enkel een netwerkapparaat, router of hoe je het ook wilt noemen. De ZigBee techniek maakt de Deco M9 Plus toegankelijk voor IoT apparatuur, samen met IFTTT is dit best deftig. Eén netwerk, één centraal Smart Hub, laat die Quad-core processors maar werken! De Deco app voelt wederom aan als een vertrouwd platform, dit kenmerkt zich in overzicht, fijne kleuren en een duidelijke vertaling in het Nederlands. Geen vage achtergronden, gewoon kleur op wit. Op het startscherm van de app krijg je een overzicht van het actieve netwerk. Bovenin vinden we een berichtencentrum, in het midden de actieve Deco’s met daaronder een navigatie menu. Hier bevinden zich een viertal opties: overzicht (startscherm), snelkoppeling, automatisering en meer. Met de komst van de smart functionaliteiten is dit net wat uitgebreider geworden in de Deco app.

Je komt snel in aanraking met de smart functionaliteiten, waar het menukopje automatisering vooral gericht is op de ZigBee ondersteuning. De Deco M9 Plus als Smart Hub geeft functionaliteiten mee om diverse apparatuur te laten reageren op triggers, tijd en herhalingen hiervan. Met Amazon Alexa kun je overigens spraakopdrachten geven.

Onder het kopje meer vinden we de instellingen van de router zelf en een stuk beheer. We komen de snelheidstest tegen, wederom mogelijk gemaakt door SPEEDTEST. Al snel werd ik geconfronteerd met een firmware updates voor de units. Deze pop-up kwam herhaaldelijk voorbij, ook bij het opnieuw openen van de Deco app. Bovenin het berichtencentrum was een melding zichtbaar voor de update. Eigenlijk kom je bijna niet onder de melding uit, wellicht uit veiligheid en up-to-date oogpunt, toch kan ik mij voorstellen dat je niet altijd direct de laatste update in huis wilt halen. Stel dat er een bug of iets is wat problemen veroorzaakt met specifieke domotica, dan wil je dit toch vermijden? Het draaien van de update duurde circa 5 minuten, niet enorm snel, kan ermee door.

Opties zoals parental controls zijn gedetailleerd uitgewerkt. Je kunt inhoud tot de kleine details per doelgroep instellen, dit gaat erg eenvoudig. Voor het volledige netwerkbeheer kun je ook kiezen voor ‘up & downtime’ van het volledige netwerk. Wel is het nadeel dat sommige apparaten gaan zeuren over een verbroken verbinding, een Synology NAS en de Nest Cams zijn hier het levende voorbeeld van. De parental controls en tijden kun je ook binden aan een specifiek profiel, gebaseerd op de verbonden client(s), deze kun je toewijzen aan een profiel. Je kunt vervolgens een niveau instellen en tijden. Profielen kunnen ook gebruikt worden als familieleden, zodat meerdere mensen op één netwerk de Deco’s kunnen beheren.

De QoS toevoeging is wederom visueel vertegenwoordigd, nu moet ik wel zeggen dat het een fijne toevoeging is, mijn Ubiquiti AmpliFi heeft dit bijvoorbeeld niet. De samenwerking met Trend Micro zet zich ook voort. We vinden hier een antivirus scan optie, een inbraakpreventiesysteem en een verzamelbak voor quarantaine troep.

Enorm veel diepgang betreffende de WiFi en verbindingen blijft redelijk oppervlakkig. De complexiteit is eruit, wat redelijk positief is. Wel vind ik dat TP-Link snel in opvolging moet komen met de web interface versie, vooral met de ZigBee/IFFFT en overige smart functionaliteiten. Voor de ZigBee gebruiker zou dit een verademing zijn, tevens een reden om deze set nog meer te overwegen, komaan TP-Link!

Weldegelijk presteert de Deco M9 Plus beter dan de Deco M5, maar hoe relevant is dit nog? Praktisch gezien kunnen de buren van twee huizen verderop nog meesurfen en YouTube kijken op 1080P. Het dekkingsgebied is in de tuin net wel wat beter dan de Deco M5. Met de Deco M5 kon ik net niet de afstand naar beneden goed overbruggen, dit pakt de Deco M9 Plus met zijn zes antennes net even beter op. Qua snelheid zit ik dan circa op de 150 Mbps, ruimschoots voldoende.

Is de Deco M9 Plus dan echt sneller in huis? Gevoelsmatig wel, maar binnen mijn 138m2 kan ik gewoon niet even die extra stap maken. Tijdens het testen schommelt het grotendeels gewoon tussen de 300 - 400 Mbps, of ik nu aan de keukentafel zit, in de woonkamer of buiten op het balkon. Prestatiegericht is de Deco M9 Plus qua dekkingsgebied een vooruitgang. Qua snelheid zien we op de 5.0GHz frequentieband een aangename verbetering, dankzij de Tri-band versus Dual-band oplossing, gaat de Deco M9 Plus voor een stabiele middenweg. Delen als het te druk is, zodat de verbinding optimaal zijn werk kan doen.

Het grote onderscheid zit hem in de toevoeging van de smart functionaliteiten. Dit maakt het onderscheid tussen de concurrentie. Pak de eerder geteste Ubiquiti AmpliFi, Deco M5 en Lyra Trio, waar sommige van deze sets het deels proberen, laat de Deco M9 Plus gewoon zien hoe het moet, wat naar mijn mening het ‘mesh systeem’ nog eens net wat relevanter maakt. Nu enkel nog een web interface, dan zit TP-Link met deze Deco M9 Plus op de sweetspot. Dit maakt de Deco M9 Plus meer dan alleen netwerk, het is een compleet systeem… een smartwerk.

De TP-Link Deco M9 Plus brengt meer dan alleen een mesh netwerk; pump up that jam by TP-Link. We gaan van mesh, naar Tri-band met WiFi backhaul naar een volwaardige Smart Hub. Met volwaardig bedoel ik dan ook écht volwaardig!

Laten we beginnen met de smart functionaliteiten. Ondersteuning voor ZigBee om de IoT (Internet of Things), IFTTT en de makkelijkere apparaten die je zo toevoegt binnen je netwerk. Voor iemand die graag net wat meer in huis wilt en alles centraal wil verbinden is de TP-Link Deco M9 Plus een interessantere keuze. Ook voor de gebruiker die de diepte opzoekt met IoT is deze Deco M9 Plus interessant met een maar. De Deco M9 Plus heeft op het moment enkel een Deco app. Wil TP-Link het interessanter maken, dan moet er een web interface volgen. Deze gebruikers willen alles vanuit hun stoel aan elkaar verbinden, dit vereist het ook vaak, dus… TP-Link: bring it!

De prestaties zijn beter geworden. Vooral de 5.0GHz frequentieband profiteert hiervan met de tweede 5.0GHz band als WiFi backhaul. Minder drukte, meer stabiliteit en betere resultaten. Qua dekkingsgebied zijn drie satellieten niet echt van toepassing voor de meeste huizen, veel zullen zich al redden met twee satellieten. Je zakt dan van een prijs van 399 euro (3-pack) naar 289 euro (2-pack), een verschil van 110 euro, terwijl je dezelfde functionaliteiten krijgt.

De Deco app bewijst zich wederom als gebruiksvriendelijk. Lekker overzichtelijk navigeren, waar een deel aan technische aspecten soms ontbreekt. De WiFi instellingen zijn niet enorm uitgebreid, de focus ligt hem vooral in het beheer van het netwerk en de veiligheid hiervan, wat overigens prima op orde is. Opties zoals poort forwarden, QoS en antivirus behoren ook tot het pakket.

Is de Deco M9 Plus een waardevolle opvolger van de Deco M5? Jazeker! Terwijl de Deco M5 (3-pack) ondertussen 219 euro kost, doe je hier zeker geen miskoop. De Deco M9 Plus laat op technisch vlak net nog wat meer spierballen zien met zijn extra antennes en de volledige smart integratie. Dit is niet zomaar een extra feature, het is een volwaardige toevoeging. De Deco M9 Plus mag om die reden terecht een Smart Hub genoemd worden. Zit je nog in twijfel tussen een Deco M5/Deco M9 Plus, maar is het prijsverschil je nog te fors? Dan kun je best de Deco M9 Plus (2-pack) overwegen, voldoende dekkingsgebied voor het gemiddelde Nederlandse huishouden met veel smart functionaliteiten. Vergeet de extra WiFi backhaul niet!

Wel heeft TP-Link de prijs wat opgevoerd, waardoor de Deco M9 Plus in alle aspecten duurder uitkomt dan zijn voorganger. Dit is best opmerkelijk, aangezien het merk vaak de prijsgevechten weet te winnen met hun hardware. Dit is geen onderwaardering ten opzichte van het merk en zijn producten, wel is het opmerkelijk. De extra smart functionaliteiten zullen niet voor iedereen zijn, terwijl je hier deels wel voor betaald bij de aanschaf van deze set. Het is dus vooral een afweging die je moet maken, nogmaals: je kan de Deco M9 Plus (2-pack) overwegen als de extra technische aspecten samen met smart home functionaliteiten je interesseren. Is dit niet het geval, bespaar jezelf wat geld en kies voor de Deco M5 (3-pack), ruimschoots voldoende voor je eigen netwerk.

Review: Asus Lyra Trio

De Lyra Trio ziet levenslicht, het derde Mesh netwerksysteem van Asus. Eerder lanceerde Asus de Lyra, een set met drie satellieten, waarna ook de Lyra Mini volgde, een kleinere variant van de Lyra set. Niet enkel het formaat werd wat kleiner, ook de maximale snelheid van deze set was wat lager. De originele Lyra is een AC2200 mesh set, de Lyra Mini een AC1300 set en nu komt Asus met een Lyra Trio set op AC1750.

Laten we het even bij de originele Lyra en Lyra Trio houden. Wat maakt deze Lyra Trio anders dan de originele Lyra? De Trio heeft een dual-band 3X3 MIMO configuratie, waar de originele Lyra een triple-band 2X2 MIMO configuratie heeft. Intern vinden we in de Lyra Trio drie antennes per unit, waar de originele Lyra er zeven had per unit. Met de 3X3 MIMO stream (één meer dan de originele Lyra) wil Asus de antennes compenseren. Het ontwerp van de Lyra Trio oogt wat anders, het zijn net kleine mini strijkijzers. Dit ontwerp zou de effectiviteit van de antennes positief moeten beïnvloeden.

Met minder antennes en een lagere snelheid wil Asus alsnog een modern mesh netwerk aanbieden. De focus ligt vooral op een degelijk product, voor een net wat lagere prijs dan zijn voorganger. Op het moment van schrijven kost de Lyra Trio circa 320 euro, dat is ongeveer 90 euro goedkoper dan de originele Lyra.

Een overzicht van de specificaties:

Ik heb even mijn eerdere review geraadpleegd voor de uitleg over Mesh, wellicht is het handig om je eerst een introductie te geven, voordat ik je volledig opjaag met de term mesh. Bij mesh gaat het niet meer enkel om verzenden en ontvangen, maar om verzenden, ontvangen en terug communiceren. Dit maakt het een slim netwerk. Het vertrouwde beeld van de router als centraal punt begint dus langzamerhand te verschuiven. Bij een mesh netwerk is er sprake van een cross-over spinnenweb verbinding. De satellieten (antennes) binnen een mesh netwerk communiceren onderling, ieder onderdeel, of iedere uitbreiding (satelliet) kan het mesh netwerk vergroten. Valt er bij één van de satellieten de verbinding weg, door bijvoorbeeld een stoorzender, dan is een andere satelliet instaat om de verbinding staande te houden. Vaak zal een storing bij één van de satellieten onopgemerkt aan je voorbij gaan. Het mesh netwerk is intelligent genoeg om de verbinding van de satelliet automatisch te herstellen. Sommige gebruikers zullen het wegvallen van een satelliet wel opmerken, afhankelijk van je omgeving en de variabelen. Een langzamere verbinding zou bijvoorbeeld kunnen opdoen als de dichtstbijzijnde satelliet wegvalt, dan moet de verbinding een grotere afstand overbruggen wat gelijkstaat aan mogelijk snelheidsverlies. Het grootste voordeel is wel dat je gewoon kunt blijven genieten van je draadloze netwerkverbinding.

Veel mesh systemen maken gebruik van één centrale router, bij sommige sets is er ook sprake van meerdere routers. De router stuurt de verbinding naar de aanwezige satellieten, waarna deze het WiFi signaal weer doorsturen tot het bij de client aankomt. Een satelliet is vrijwel een ‘semi-router’ dankzij het zendvermogen. Een groot voordeel is het grotere dekkingsgebied, een stabiele verbinding en het uitbreiden van je netwerk. Heb je bijvoorbeeld een zwakke verbinding in de tuin, dan is het plaatsen van een extra satelliet in de schuur een mogelijke oplossing. Tevens is het een ideale oplossing om langs ‘dode netwerkpunten’ heen te werken. Een mesh netwerk maakt het leuk om te experimenten. Je kunt namelijk goed spelen met de positie van de router, satellieten en de richting van de satellieten, als deze verstelbaar is, ook dan kan een mesh netwerk nog meer potentie bieden. Als laatste is het plaatsen van een mesh netwerk zeer eenvoudig, het vereist weinig kennis en geeft veelal direct uit verpakking goede prestaties.

Een reden voor het in huis halen van een Mesh netwerksysteem kan het constante gebruik (bezetting) van het draadloze netwerk zijn en flexibiliteit als het om een ruim dekkingsgebied gaat. De Lyra Trio is voorzien van een Qualcomm Atheros QCA9563 (Dragonfly) geklokt op 750 MHz, bgn met een 3X3:3 MIMO configuratie. De QCA9563 wordt vergezeld door 128MB DDR3 RAM en 32MB aan opslag. De MIMO configuratie is als hierboven al eerder in de inleiding vermeldt verdeeld over een 3X3 stream met drie antennes per unit. Iedere unit is dus voorzien van een QCA9563, 128MB DDR3 RAM en 32MB opslaggeheugen.

De units (satellieten) wegen 439 gram per stuk, zijn voorzien van een 2.4 als 5.0GHz frequentieband. De maximale snelheid op de 2.4GHz band is 450 Mbps en 1300 Mbps op de 5.0GHz band. Iedere Lyra is voorzien van twee ethernet poorten, beide kunnen gebruikt worden als LAN, terwijl één poort zich ook verleent voor een gecombineerde LAN/WAN aansluiting. De toevoeging van LAN-poorten is wat mij betreft een positief iets, het is fijn dat je een printer op een willekeurige plek naast een Trio kunt plaatsen, en direct kunt aansluiten, in plaats van het draadloos delen. Iedere Lyra is voorzien van LED-verlichting, om een status indicatie te geven. Rood weerspiegelt een foute- verbroken verbinding, geel is voor een niet werkende verbinding, wit is de configuratie modus en cyaan duidt een goede werking aan.

De Lyra Trio laat direct groepsverband zien op de voorzijde van de verpakking. De satellieten zijn netjes verpakt, een blauwe sleeve met specificaties en kenmerken. Met de sleeve verwijderd krijg je de drie satellieten te zien, qua productpresentatie oogt het prima. In de verpakking komen we niet zoveel accessoires tegen, een handleiding met garantieboekjes, een ethernet kabel (CAT5E), drie voedingen en de Trio’s zelf.

De Trio’s doen mij een beetje denken aan de strijkplank; mini strijkijzertjes. Wel heb ik de goede hoop dat de Trio’s niet zo warm worden als een strijkijzer. Het ontwerp spreekt mij persoonlijk niet écht aan. Ik begrijp dat Asus het ontwerp zo heeft gemaakt om de efficiëntie van de drie ingebouwde antennes te vergroten, wat positief is, aangezien het dekkingsgebied juist één van de belangrijkste kenmerken is van een mesh netwerksysteem. Praktisch gezien blijft de plaatsing van een satelliet nog het belangrijkste. De fabrikant kan invloed hebben op de specificaties direct uit de verpakking, echter, als je een Trio ergens in een hoek wegfrommelt, zal dit minder positief uitvallen, dan als je deze centraal plaatst. Je krijgt dan een betere spreiding van het draadloze signaal.

Haal je een Mesh netwerksysteem in huis, dan is het gewoon zaak om te experimenteren. Kijken waar een satelliet het beste op zijn plaats staat. Zo kan ik mij voorstellen dat je tijdens de zomermaanden ook de potentie van het grotere dekkingsgebied wil gebruiken in de achtertuin. Hier verleent het Mesh netwerksysteem zich prima voor. Een satelliet centraal in de huiskamer, één op de boven verdieping en één richting de achterzijde van het huis, zodat je de extra meters in de tuin kunt overbruggen. Op deze manier kom je echt al een heel eind. Laten we de Trio’s nader bekijken op de foto’s.

De Trio kun je aan de wand bevestigen. Ook hier zie ik liever een afgewerkt design (platter) zoals de eerdere Lyra. Wandmontage kan, alleen oogt het niet super uitnodigend. Nu is deze Lyra nog niet aangesloten, anders had er nog een voedingskabel zichtbaar geweest. Een wit gootje is een optie, wil je het net wat netter maken. Een beter beeld is gewoon op een tafeltje in de huiskamer.

Aan de onderzijde is iedere satelliet voorzien van drie rubberen voetjes. We komen hier ook de PAIR-knoppen tegen, om de satellieten met elkaar te verbinden. Veelal vinden de satellieten zich wel tijden de setup, mocht het echt fout gaan, dan kun je heel praktisch dit fysieke knopje gebruiken. Ook bevindt zich hier een reset knop en voldoende uitsparingen om de warmte te lozen vanaf het PCB. Op de achterzijde vinden we de twee ethernetpoorten, waarvan één gecombineerd LAN/WAN, naast deze poorten bevindt zich de power aansluiting.

Tot zover een overzicht van het Trio. Laten we de setup en praktijkervaring eens opzoeken, zodat we nog wat meer de diepte in kunnen gaan.

Bij de laatste mesh oplossingen zagen we bij iedere fabrikant een redelijk eenvoudige setup, de Lyra Trio van Asus is geen uitzondering op deze regel. Je kunt de Lyra Trio zowel via de Lyra app voor iOS en Android benaderen in de applicatie stores. Wanneer deze geïnstalleerd is, volg je automatisch de stappen in de Lyra app. De eerste satelliet, wat trouwens een willekeurige satelliet naar keuze kan zijn, omdat iedere Trio dezelfde hardware heeft, plaats je waarschijnlijk vlakbij de router. Kabeltje naar je modem, in de LAN/WAN poort op de Trio, de voeding erin en klaar. Je kunt vervolgens de overige twee satellieten plaatsen waar jij maar wilt. Ik zou het plaatsen bij muren zoveel mogelijk vermijden, om signaalverlies te voorkomen. Lekker centraal plaatsen dus! In de app kun je uiteindelijk het signaal zien in iconische vorm, zo kun je een satelliet verplaatsen als het signaal zwak is.

De eerste Lyra komt dus bij de modem te staan, tijdens de installatie lagen de andere twee Trio’s nog in de verpakking. Verbinden, de desbetreffende Lyra zoeken, verbinden en klaar. Daarna worden gegevens uitgewisseld tussen de Trio en het modem. Als dit afgerond is krijg je nog een aantal stappen om de WiFi verbinding gereed te maken, aldus het volledige netwerk. Een netwerknaam, het wachtwoord, de inloggegevens met bijhorend wachtwoorden, toepassen en je bent gereed.

In een later stadium heb ik de overige twee Trio’s nog toegevoegd. Dit heb ik vanuit de app gedaan, op dit moment was de volledige verbinding al draaiende. Het toevoegen van een Trio gaat via het plus teken in de app, op de eerste screenshot hieronder is de eerste Trio zichtbaar verbonden met het internet, op opvolgende screenshots zie je dat de overige satellieten zijn toegevoegd en onderdeel uitmaken van het mesh netwerk.

Tijdens het toevoegen van de overige Trio’s krijg je een overzicht met tips voor de plaatsing van de Trio’s. Belangrijke tips zijn de plaatsing, het open houden rondom de Trio en het vermijden van apparatuur dat voor interferentie zorgt, wat mij betreft waardevolle tips.

In de praktijk combineren we verdere praktijkervaring samen met de app. Laten we beginnen met wat algemene ervaring, voordat we doorgaan met een lijst aan app screenshots. De Lyra Trio heeft een ethernet backhaul, waardoor internet snelheid zelfs hoger kan zijn dan volledig draadloos. Persoonlijk vind ik draadloos de netste oplossing, gewoon de voeding erin en klaar. Met de backhaul is de garantie van een betere verbinding verzekerd, sneller maar ook betrouwbaarder. De aanwezige AiProtection, bestaande uit beveiliging en ouderlijk toezicht is fijne toevoeging van deze set, dan heb ik het vooral over de netwerkbeveiliging. Normaal krijg je een licentie van één of twee jaar, bij de Lyra Trio is dit levenslang. Dit voorkomt gezeur met verlengen, vooral voor de gemiddelde consument, die een set zoals deze koopt voor prestaties, dekkingsgebied samen met een gemaks-factor.

De Lyra Trio is de eerste set met een 3X3 MIMO stream, een noemenswaardige toevoeging. Naast alle technische aspecten is mij nog iets opgevallen: je bent niet meer verplicht om een Asus account aan te maken. Je kunt de app en Web UI gewoon gebruik zonder account, enkel het aangemaakte profiel om in te loggen voldoet, goede keuze Asus! Toch nog even terug naar de 3X3 MIMO stream, er mag dan wel een ethernet backhaul zitten op deze set, van de 3X3 stream is er geen één die zich specifiek richt op een draadloze backhaul. Verbonden apparatuur gaat in dit geval eerst de ‘hoofd Trio’ verbonden met de modem raadplegen, waardoor snelheid verlies zal ontstaan, door bijvoorbeeld een grotere afstand en door het simpele feit dat alle draadloze apparatuur deze ‘hoofd Trio’ gaat raadplegen, waardoor er meer informatie-uitwisseling ontstaat, met als gevolg: meer vraag en langzamer aanbod. Tijdens mijn praktijkervaring kan ik niet zeggen dat dit mij overkomen is, wel is het iets om rekening mee te houden.

Qua dekkingsgebied doet deze Asus Lyra Trio het nét wat beter qua afstanden dan de eerder geteste TP-Link Deco M5. Zelf heb ik een Ziggo Max verbinding van 400 om 40. In de huiskamer is de verbinding vanaf de ‘hoofd Trio’ wat sterker dan de satellieten, wat niet zo gek is. Praktische zaken zoals streaming gaat binnenshuis, maar ook buitenshuis prima. Hoewel ik met mijn 4K Netflix stream wel wat meer moeite heb als ik op onze vlonder zit. We hebben een dijkwoning, waardoor het signaal moet zakken, niet ideaal. De tuin is ongeveer 15 meter diep vanaf de schuifpui tot de vlonder, waarna het signaal ook nog eens 4 meter moet zakken, een uitdaging. Hier kan ik wel gewoon rustig websites bekijken en YouTube filmpjes volgen. Echter op 4K ga ik het niet redden met deze afstand.

Als ik de set verder vergelijk met de goedkopere TP-Link Deco M5, dan is snelheid met dekkingsgebied beter, wel moet je hier dieper voor in de buidel tasten. Na een testje met de ethernet backhaul optie, laat de Lyra gewoon zijn spierballen zien. Hier kan mijn Ubiquiti AmpliFi set, zonder ethernet backhaul toevoeging niet aan tippen. De snelheid vliegt dan gewoon naar maximale potentie, vooral de satellieten pakken hun voordeel hiermee. Op de 5.0GHz frequentieband tik ik dan overal binnenshuis 300- 400 Mbps aan. Waar de 2.4GHz frequentieband grotendeels eigenlijk alleen maar buiten zijn werk hoeft te doen. Op het balkon geniet ik overigens ook nog van de 5.0GHz frequentieband. Het uploaden van grotere videobestanden naar Google Drive vanaf mijn iPhone 8 in het zonnetje is gewoon episch (en snel). Zonder de ethernet backhaul positioneert de Lyra zich redelijk met de Ubiquiti AmpliFi als het om snelheid/dekkingsgebied gaat.

We gaan nog even door met wat foto’s uit de Lyra app. We zien hieronder dat alle Lyra’s nu actief zijn, met een aanduiding van de positie. Je kunt deze Engelse namen handmatig aanpassen, mocht je gewoon keuken en woonkamer willen zien.

Het beheren en aanpassen van het draadloze netwerk is natuurlijk onderdeel van de app. Wel is dit redelijk gelimiteerd, zo kun je enkel de WiFi naam en het wachtwoord aanpassen, overige opties blijven buiten beschouwing. Dit is niet alleen via de app, maar ook in de Web UI. Hier mag Asus in de toekomst nog wel een update uitvoeren, zodat je ook kunt spelen met de beschikbare kanalen. Wel kun je een gastennetwerk aanmaken en deze delen via verschillende manieren.

Voor de levenslange netwerkbeveiliging wordt wederom samengewerkt met Trend Micro. Echt veel opties via de app zijn er niet als het om beveiliging gaat. Via de Web UI is het wat inzichtelijker, echter gaat het grotendeels gewoon om beveiliging aanbieden. Websites, malware en alle andere troep filteren en vernietigen.

De Web UI geeft in veel opzichten meer diepgang als het om instellingen gaat. Wel kun je via de app ouderlijk toezicht beheren, IP-binding/reserving, port forwarding, QoS en DNS instellingen. Via de Web UI is port forwarding wel wat gemakkelijker, ook de optie VPN is hierin aanwezig en QoS is wat uitgebreider.

Algemene instellingen worden ook vertegenwoordigd. Je kunt vanuit je luie stoel de firmware updaten. Kortom: de Lyra app is relatief eenvoudig, fijn in beheer en overzichtelijk. Wel mist het de diepgang, wat te verwachten was, aangezien je de set gewoon eenvoudig wilt beheren. Met de Web UI kun je de diepte in, het is positief dat Asus direct bij de lancering van de Lyra Trio deze Web UI vrijgeeft, aangezien veel mesh netwerksystemen enkel een app hebben.

De Lyra Trio heeft een prijs van circa 380 euro bij veel webwinkels, wat aan de hoge kant is, aangezien Amerikaanse prijzen al rond de 300 dollar zitten. Toevallig is er één shop die de 3-delige set online heeft staan voor 319 euro, now we are talking! Persoonlijk vind ik 380 euro net wat te veel, een prijs van rond de 300 - 320 euro is gewoon schappelijk, gezien de features en geboden prestaties.

De prestaties van de Lyra volledig draadloos plaatsen zich duidelijk beter dan de eerdere geteste TP-Link Deco M5 set. Wel moet ik het forse prijsverschil kenmerken, de TP-Link Deco M5 set kost namelijk 239 euro. De Lyra positioneert zich draadloos redelijk vergelijkbaar aan de Ubiquiti AmpliFi set, wanneer de set met de ethernet backhaul aangesloten is, ontstijgen de prestaties de Ubiquiti AmpliFi set. We zien dat de losse satellieten een extra boost in prestaties krijgen, waardoor je onbezorgd 4K Netflix streamt. Ook het dekkingsgebied mag er zijn. Ons huis is 110 m2, met nog een tuin van ongeveer 15 meter. Totaal zit je dan vanaf de voordeur tot de vlonder op circa 27 tot 28 meter. Binnenshuis met de ethernet backhaul maak ik eigenlijk altijd gebruik van de 5.0GHz frequentieband, wat een prestatie is. De 2.4 GHz frequentieband komt vooral in actie dieper in de tuin.

De meegeleverde Lyra app is overzichtelijk en eenvoudig in gebruik. Vooral de setup is zo gedaan, het toevoegen van nieuwe satellieten gaat snel, in principe ben je binnen 4 minuten online. De Web UI is een stuk uitgebreider dan de Lyra app, vooral als je aan de slag wilt met VPN instellingen, ook uit ervaring zijn opties zoals port forwarding via een Web UI een stuk fijner. Voor de app en Web UI is geen Asus account meer nodig. Je zit dus niet vast aan een verplichte registratie. De Lyra Trio is uitgerust met een ingebouwde antivirus van Trend Micro. Deze is levenslang geldig, een mooie toevoeging, in plaats van een 1 of 2 jarige licentie.

Voor een prijs tussen de 300 - 320 euro krijg je net wat meer dan de TP-Link Deco M5. En ben je redelijk vergelijkbaar hetzelfde kwijt met de Ubiquiti AmpliFi set. Deze AmpliFi set is in mij ogen wat chiquer, vooral de meegeleverde router met scherm. Wel is het zo dat je met de AmpliFi set geen ethernet backhaul hebt, en ook geen beschikbare LAN-poorten op de satellieten zelf. Met de ethernet backhaul van de Lyra Trio maak je de verbinding nog net wat sneller en betrouwbaarder, iets wat de AmpliFi qua snelheid dan niet kan bijbenen. Wel is de Ubiquiti AmpliFi set met de ingebouwde 230V aansluitingen op de satellieten wat strakker weg te werken, oftewel; geen geklungel met kabeltjes vanaf de power aansluiting.

De Lyra Trio bewijst stabiel te zijn (nog stabieler wanneer je gebruik maakt van de ethernet backhaul), heeft een flink dekkingsgebied en prestaties mogen er zijn. Voor de prijs van circa 320 euro haal je veel mesh in huis. Mochten de uiteindelijke prijs veel hoger uitvallen, dan zou ik wat beter nadenken of de investering het écht waard is.